Moeilijk Nederlands voor dummies

25 January, 2012

In de Nederlandse taal zijn er specifieke verbale uitingen die in geschreven vorm een penibele atmosfeer kunnen creëren in het cognitieve en/of mentale wezen. Een dezer zinnen zou in een gelijke schrijfwijze tot een verbazende blik kunnen zorgen bij een ieder die het leest. Echter, blijkt menigmaal dat het niveau vereist voor deze transcriptie van advocatentaal niet in het bijzonder hoeft te behoren tot een hogere elite. Snap je het nog? Nederlands kun je zo moeilijk maken als je wilt. Je kunt proberen situaties omslachtig te omschrijven zodat niemand echt weet wat je bedoelt (politicustaal), of je kunt dingen onnodig moeilijk verwoorden zodat men het op diverse manieren kan interpreteren (advocatentaal). Veel mensen denken dat je speciaal opgeleid moet zijn om dit soort woorden te gebruiken in je tekst of woorden. Maar het tegendeel is waar. Het is niet bijzonder moeilijk om woorden zoals “contemplatie” of “enerzijds” te gebruiken. Met een simpel trucje kan zelfs een mavo’er een mooie tekst schrijven zonder voor gek te staan. Echter, het vinden van dit soort woorden is makkelijker dan het juist implementeren hiervan. (dat betekent het verwerken van de woorden in een zin). Nederlands is een taal die afstamt van een andere taal. Uit deze “voorouder” (West-Germaans) kwamen nog meer talen voort, Engels en Duits. (Om precies te zijn: Frankonisch, Germaans, Anglo Fries). (West-Germaans moet je niet verwarren met Germaans. West-Germaans is de broedertaal van Deens, Zweeds, Ijslands en Groenlands, en is NIET de voorouder hiervan!). Dit betekent dat er overeenkomsten zitten in deze 3 talen. Denk maar aan woorden zoals “The” uit het Engels, in het Nederlands is dit “de”, in het Duits “die” of “das”. Of woorden zoals “table”, “tafel” en “tabelle”. Ook zijn er andere woorden die wat langer zijn maar toch nog overeenkomen, zoals “lamppost”, “lantaarnpaal” en “laternenpfhal”. Dit is niet alles, want we hebben meer talen gehad in Europa. Tijdens de vorming van Europa hebben onze zuiderburen een enorme rol gespeeld. Niet alleen hebben de Grieken een enorme rol gespeeld (Alexander de Grote bijvoorbeeld), maar ook de Romeinen hebben een grote impact gehad op de meeste culturen in Europa. Hierdoor zijn er ook taalontwikkelingen ontstaan die beïnvloed zijn voor deze beide talen. We voegde Italische (nee, dit is geen typefout) woorden toe in onze eigen taal. Begrippen zoals “anno” stammen uit de tijd dat het Romeins, Latijns en Gaelisch hun vorm kregen in Europa. Waarom is dit überhaupt interessant voor deze blog? Omdat we veel woorden in onze taal hebben die wij als “Nederlands” zien, terwijl die buitenlands zijn. Woorden zoals “universiteit” of “”televisie” zijn geen worden die voortkomen uit onze eigen taal, dit zijn woorden die hun oorsprong vinden in de Italische taal (hier kwamen later talen uit voort zoals “Latijn”, “Romeins”, “Italiaans”, “Spaans”, “Portugees” en “Roemeens”). Deze buitenlandse woorden komen echter wel voor in beide talen, denk maar aan “university”, “universiteit” en “universität”. Het zijn voor een groot deel dit soort woorden die een gevoel van “luxe” geven aan een tekst. Wat klinkt duurder: “ik wil hierover corresponderen met mijn assurantie” of “ik wil hierover kletsen met mijn verzekering”? “Corresponderen” en “assurantie” zijn beide “buitenlandse” woorden. (Dit noem je eigenlijk: “leenwoorden”). Ok, je snapt nu de achtergrond een beetje. Nu is het tijd om uit te leggen hoe je nou eigenlijk die dure zinnen maakt. Simpel, pak een gewoon stuk tekst, bijvoorbeeld dit: “ik heb ooit een gesprek gehad met een man die niet positief was over homo’s, en ik vroeg hem waarom. hij antwoordde: “is er een dier op aarde dat homo gedrag vertoont? nee, het druist in tegen de natuur, het druist in tegen god”. (komt uit mijn blog: “moeten homo’s uit de kast komen”). Nu gaan we kijken naar enkele woorden die we kunnen aanpassen. Woorden zoals “homo”, “antwoordde”, “aarde” en “natuur”. (ik doe nu alleen de eerste 2 regels even). Het woord “homo” is ook bekend in andere talen, in het Engels zeggen ze “homo-sexual” (gay is een schuttingwoord, geen officiële benaming!). “Homo-sexual” lijkt nogal sterk op een woord dat wij in het Nederlands ook hebben: “homo-sexueel”. Het woord “antwoordde” kunnen we ook al vertalen, bijvoorbeeld: “responded”. Dit woord kunnen we ook weer “vernederlandiseren” (een buitenlands woord veranderen in een Nederlands klinkend woord): “gerespondeerd”. “aarde” kunnen we ook al veranderen, maar hiervoor moeten we weer kijken naar onze Italische voorouders. De aarde word (vooral in het Engels) ook weleens “Terra Firma” genoemd. Dit woord hoeven we niet te veranderen, omdat het in het Nederlands hetzelfde wordt geschreven (alleen anders uitgesproken). “aarde” wordt dus: “terra firma”. “natuur” is wederom een woord waar we verder naar moeten kijken. Een synoniem uit het Engels is onder andere “nature”. Dit kun je veranderen in “naturaal”, wat een correct Nederlands woord is. (al dan niet oud-Nederlands). We kunnen het stuk tekst hierboven nu dus al duurder laten klinken dankzij woorden zoals “homo-sexueel”, “gerespondeerd”, “ Terra Firma” en “naturaal”. Het enige dat nog over is, is kijken hoe we deze woorden kunnen gebruiken zodat de grammatica ook klopt. Dat is een ander verhaal en ook iets moeilijker. Er zijn nog meer woorden die je heel makkelijk duurder kunt laten klinken: Verzekering – assurantie (komt van: insurance) Ongelijkmatig – asynchroon (komt van: unsynchronized) Sinds – anno (komt van: anno) Uitslag – diagnose (komt van: diagnose) De makkelijkste tip is, om te zoeken naar: Een synoniem, Een Engels/Duits woord dat er op lijkt en wat je Nederlands kunt laten klinken, Of eerst een synoniem vinden, daar de Engelse vertaling van zoeken en dat Nederlands laten klinken. Voorbeeld: “praten/schrijven etc.” kun je ook uitleggen met het synoniem “communiceren”, maar een mooier woord zou zijn “corresponderen” (komt van: corresponding). Hierna rest je nog slechts 1 obstakel om te overwinnen: grammatica. Alhoewel sommige woorden wel synoniemen van elkaar zijn, moet je soms toch de zin aanpassen om het te laten kloppen. Voorbeeld zonder aanpassing: “De jongens vonden de situatie moeilijk”. Hierbij kun je “moeilijk” veranderen in “penibel” ZONDER dat je de zin aan hoeft te passen. Voorbeeld met aanpassing: “in de emmer zit vies water”. Hierbij kun je “vies” veranderen in “vuil”, maar dan klopt de zin niet. Je moet de zin dan veranderen in “in de emmer zit water dat vuil is”. “vies” en “vuil” zijn wel synoniemen, maar kunnen niet altijd op dezelfde plek in de zin staan. Voorbeeld met aanpassing en moeilijk woord: “ik wandel in de natuur”. Zoals we hierboven zagen kun je “natuur” veranderen in “terra firma”, maar dan klopt de zin niet. “ik wandel in de terra firma” is geen goede zin, het woord “de” moet weg. “ik wandel in terra firma”. Soms is de aanpassing groot, soms is de aanpassing klein. Maar het gebeurt regelmatig dat je de zin moet aanpassen om de grammatica weer kloppend te krijgen. Om woorden te vinden, of om te kijken of een woord wel echt bestaat kun je het beste deze 2 links gebruiken. http://www.google.nl hier kun je zien of een woord vaker wordt gebruikt (wat de kans vergroot dat het een correct Nederlands woord is). http://woordenlijst.org hier kun je direct zien of een woord bestaat, en hoe je dat woord schrijft. (ook bekend als "het groene boekje").

Laat een reactie achter

Ga naar boven.